27 december

Sân en Tweintichste Dei

fan Wintermoanne

The third Day of Christmas

"Sint Jan in de Winter"  


Apostel Johannes
Kathedraal van Reims

Feestdag  van de
Heilige Apostel en Evangelist
Johannes.

Vroeger:
Dag van Jacobus en Johannes
De Donderzonen
‘Zonen van Zebedeus’


De leerlingen van Jezus als spelende kinderen
De sleutel: Petrus, de knots Jacobus de mindere,
zaag: Simon de Zeloot.
Aan zijn rechterhand waarschijnlijk
zijn broer Judas 'niet de Iskariot'

Breiz:
Saint Alain de Quimper,
eremiet.

In Alexandrië:  
H. Maximos

Plant van de dag:

Festkalender aus Böhmen:
Erica flammea 'Vuurheide'

Dier van de Dag:


De Adelaar van Johannes
Kapel zusters van Sint Lucia, Wychen
Neo Gotiek

De Adelaar

‘Dit is de Johannes,
die aan de borst des Heren rustte
bij het Laatste Maal’.
Welzalig de Apostel,
voor wie ontsluierd is
de verborgenheid des hemels.

Als Evangelist wordt Joannes
afgebeeld met de Adelaar
Als Apostel draagt hij een kelk
waaruit een slang ontsnapt:
de gifbeker die hij dronk
zonder te sterven


Johannes de Doper en Johannes de Evangelist
Pools Nationaal Museum, Utrecht.

Saint Jean et Saint Jean
partagent l'an.

Jan 'de Doper'
en Jan 'de evangelist'
verdelen het jaar.


Johannes de Evangelist, 
 Stûneboek
 Catharina fan Kleef

XII
SIBYLLA CIMMERIA

De Sibille van Cimmeria
Het vierde Orakel
Een Drinkhoorn
De Profeet Joël.

Zo spreekt de Cimmerische Sibille:

Op bevallige leeftijd,
en van uitmuntende schoonheid,
zal de Heilige Maagd
de Koning van het Eeuwig Rijk,
in eer en deugd, met haar melk voeden.
Alles zal Hem uit volle borst lofprijzen.

In het oosten van het wereldrond
 zal een wonderbare ster stralen.
Geschenken aanbiedend,
zullen Magiërs Hem verheerlijken
en de Knaap: mirrhe, goud
en wierook uit Saba, schenken.


Sybille Cimeria

Hier eindigen de orakels van de Sibillen.


Drentse kippen

Barnaby Googe,  
from the Latin of Naogeorgus,
thus introduces the day:

Nexte John the sonne of Zebedee
hath his appoynted day,
Who once by cruell tyraunts will,
constrayned was they say
Strong poyson up to drinke,
therefore the papistes doe beleeve
That whoso puts their trust in him,
no poyson them can greeve.
The wine beside that halowed is
in worship of his name,
The priestes doe give the people
that bring money for the same.
And after with the selfe same wine
are little manchets made,
Agaynst the boystrous winter stormes,
and sundrie such like trade.
The men upon this solemne day,
do take this holy wine
To make them strong,
so do the maydes
to make them faire and fine.



Johannes de Evangelist
is Hillige Patroan fan
Tsjalhúzum


Hoanne fan Tsjalhúzum
Befrijingsmonumint


Monumint Tjalhúzum

Morra

Nes
Dongeradeel

Nijelamer.


Snits, Sint Jan yn de Winter 2007

Op it Pylgerpaad.
"Sint Jans Minne"

Wijding van de Wijn

De kracht van de groeiende zon
is in de wijn gevangen.

Een gebruik uit de Oude Religie
werd in de 'minnedronken'
ter ere van Johannes en Gertrudis
gekerstend.

Sneek, Drinkhoorns, Drinking horns.

Snits, Drinkhoarns fan it Skippersgilde
Fries Scheepvaart Museum

Bij voorkeur
gaat een drinkhoorn rond.

"Nu drincket ridder,
Sancte Johannes geleide!
Nu drincket die minne van mi!
Nu drincket ridder,
het sal u vromen!
Ic hope, ghi sult wael wedercomen."

Uit de legende van Sint Gertrudis


‘Sint Jans Minne’
Gebruikt bij de start
van de Oudejaars - vredeswandeling
Bolsward – Dokkum

Nu drink pelgrims
Sint Johannes’ geleide!
Drinkt nu de minne met mij.
Drink nu pelgrims
Het zal u vromen
Ik hoop, gij zult gezond en wel
In het uwe weder komen!


Jacobus en Johannes met kelk en pelgrimsstaf.
Jakob wil, tot Jans'verdriet, op reis.
Nationaal Museum Warschau


De Apostel Johannes, El Greco.

Waarspreuken op Sint Jan:

A la Saint Jean
Qui voit une pomme en voit cent

Pluie d’hiver à la Saint Jean
enlève noisettes et glands

Bassano,
Sacra Conversatione
Mei Jacobus en Joannes de Doper


Limoges
Kerstmis 1972

On the third day of Christmas
my true love sent to me:
three French hens.


Drents hoen

Drie Goddelijke Deugden: Geloof, Hoop en Liefde
De liefde is de grootste.
Drie gouden eieren.

Op de tredde krystdei
Myn Memke stjoerde my:
Trije Drintske hinnen.

Yn Sweden:

Tre personer i gudom
Tre artiklar i tron
Tre änglar uti Sodom
Tre patriarker from
Tre de heligas stad
Tre kvinnor gick till graven
Tre män i eldenom


Tre Patriarker from.
Willem de Jong, Wiebe Mulder en Julius Elzinga.

VIA MARITIMA

Treinreis Harlingen - Koningsbergen.

De weg door Polen


Polonia Semper Fidelis

Orzel Bialy

'Poolse Witte Adelaar'
Polen kent een grote traditie van Kerstliederen
'Koledy Polskie'

Naar de Marienburg,Malbork

Hoofdburgt van de Duitse Heren
Vroeger was deze streek bezit van de Duitse Ridders

Het centrum van hun macht
was de Marienburg.
Nu 'Malbork' geheten.


Kaart van de Marienburg 1275

De Duitse Ridders
Vormen een van de geestelijke ridderorden
ontstaan in het Heilig Land
tijdens de Kruistochten.
Akko 1189

Hospitale Sanctae Mariae
Theutonicorum in Jerusalem.
Door de Paus bevestigd op
19 febr. 1191


Die 'Hochmeisterflagge'
in de Marienburg

Het eerste doel was zorg
voor de gewonde kruisridders.
De orde ontwikkelde zich steeds meer
in de richtng van een strijdbare broederschap
Later verlegden zij hun strijdtoneel
naar Oost - Europa.


Deutschritter
monnik-krijger

Ze stonden vooraan in de strijd
tegen de nog heidense Pruisen en Litauwers,
vormden een schild voor de kolonisten
die zich in de Slavische gebieden vestigden
en verdedigden West-Europa
tegen de Mongolen en de Tartaren.

Ze opereerden in het grensgebied tussen de
Katholieke Duitsers en de Orthodoxe Russen.

Eisenstein: Deutschritter

Scene uit 'Álexander Newski' van Eisenstein
De aanval van Hitler op Rusland wordt met
de aanvallen door de Duitse Ridders verbonden.


Grossmeister Herman von Salza

De 'nachgeborene Söhne' van de hoge Duitse adel
vormden de kern van de geestelijke orde.
Het waren min of meer 'vecht-monniken'.


In de Marienburg

De ridders beschouwden zich als
de ongehuwde
'witte ridders van het Lam'

uit de Openbaring van Johannes

De apostel Jacobus, de Donderzoon,
stond bij de Orde on hoge ere.
Het Hoofd-Ordenshuis in Neurenberg
stond onder zijn patronaat.


Marienburg, Hohe Saale.

Frisia en de 'Tyutska Heren'

Yn Fryslân wie Nes by Akkrum
it sintrum fan de fan de 'Dútske Heren'
Hja behearsken de Heerwei
fan Jirnsum nei Aldskoat.
Fryske jongen waarden
soldaten yn it leger 
   fan 'e 'Tyutska Heren'


Hoofdpoort van de Marienburg
waarin Lambertus handelde.

Yn de 'Gesta Fresonum'
Stiet it wrede heldenstik fan
'Lambert fan Toprijp' optekene.
Yn de grutte Poarte fan de Marienburg
deade hy twahûndert Prússen
dy't harren yn nôtsekken ferskûl hâlden
En op weinen laden,
lyk yn it hynder fan Troie,
de Marienburg ynkomme
en besette woene.
Codex Aysma V, 15


Duitse Huis, Utrecht

Keizer Maxmiliaan
hat yn bestân stien en betrouw
it roerige en balstjurrige Fryslân
fan syn dagen
ta oan de Dútske Ridders.
God of Lot hawwe soks ferhoede!

Deutschritter

Deutschritter in 'Alexander Newski'

De neergang van de Orde
begon met het verlies van de
slag bij de Tannenberg op 15 juni 1410
De Reformatie betekende
de secularisatie van de Orde.


Anti westers gezinde Polen vrezen nog steeds
grijpgrage arenden uit het westen.

Verschillende takken van de Orde
'Balijen' genaamd, bestaan tot op heden.
In Nederland verenigt de Duitse Orde
"Het Duitse Huis in Utrecht"
een deel van de hoge Protestantse adel.

LITURGISCHE KALENDER

Johannes de Evangelist
Feest

Bolsward Martini Koorbank

Johannes de Evangelist
'Sint Jan in de winter'
De adelaar aan zijn voeten.

Introïtus: Iste est Ioannes

Johannes heeft bij het laatste Avondmaal
mogen rusten aan de borst van de Heer.
Wij prijzen hem gelukkig omdat hem
hemelse geheimen werden geopenbaard.
Door Hem werd het Woord ten Leven
over heel de aarde verbreid.

1 Joh. 1, 1-4
Onze handen hebben het aangeraakt
Wat wij gezien en gehoord hebben,
delen wij u mee.

Psalm 97
Wees blij in de Heer gij vromen.
Blij zijn de landen rondom de zee.


Byzantijnse Kunst:
Christus omgeven door engelen en Apostelen.

Alleluia
U looft het koor der Apostelen.
Alleluia.

Johannes 20, 2 – 8
De leerlingen bij het graf
De 'andere leerling' zag en geloofde.

Haiku

Het jaar trekt over;
Door de wijde hemel gaan
Ruisende winden.

Gyodai


Wapensteen van de Duitse Orde in Utrecht

Websites van de Duitse Orde:
http://www.deutscher-orden.de/

Poalske Krystlieten

Koledy Polskie, Poalsk Krystlied 'Nei Bethlehem'

Wrod nosnej
http://www.youtube.com/watch?v=3KY113hzigY&feature=related
Hoarnblazers
http://www.youtube.com/watch?v=PD_WO3t8chI&NR=1


Byzantijnse adelaar.
Wychen

Sergei Eisenstein: Alexander Nievski
De Duitse ridders verslagen op het ijs.
http://www.youtube.com/watch?v=mHpPKwRMDPk&feature=related